Van schilders en beeldhouwers tot keramisten en textielkunstenaars, Zoetermeer is een broedplaats voor creatieve geesten. Met deze rubriek wordt een platform geboden waarbij steeds een andere kunstenaar uit de kunstwereld van Zoetermeer voor het voetlicht wordt gebracht. Deze keer: Wonny Stuger
Wonny Stuger: Taal (familieverhalen en schilderen)
Wonny Stuger is een Surinaams‑Nederlandse kunstenaar, schrijver en cultuuradviseur. In haar werk staan identiteit, koloniale geschiedenis en vrouwelijkheid centraal.
Gevormd door scherpe tegenstellingen
Wonny werd in 1960 geboren in Paramaribo, waar koloniale ideeën nog voelbaar waren. Op school hoorde ze dat “alles wat zwart is, dom en minderwaardig is”. Thuis kreeg ze juist te horen dat ze trots moest zijn op haar Duitse achternaam Stuger, die in de familie gelijk stond aan ‘witheid’. Die tegenstrijdige boodschappen vormden haar jeugd en later haar kunstenaarschap. Pas later ontdekte ze dat haar Duitse voorouders als mensenjagers naar Suriname kwamen. Die confrontatie met haar eigen familiegeschiedenis werd een belangrijke bron voor haar schilderijen en verhalen. Wonny gebruikt haar werk om koloniale erfenissen zichtbaar te maken en culturele trots te vieren. Haar stijl is direct, persoonlijk en geworteld in haar eigen ervaringen. “Ik heet eigenlijk Yvonne, maar in Suriname noemen ze je dan automatisch Wonny”, begint Wonny lachend te vertellen.
Creativiteit die al vroeg zichtbaar was
Wonny noemt zichzelf een dromer, iemand die al jong merkte dat ze anders keek dan anderen. “Als ik terugkijk, zie ik steeds meer aanwijzingen dat ik het creatieve altijd in me heb gehad”, gaat Wonny verder.
Op school werkte haar brein vooral visueel. “Ik kon mijn lessen beter onthouden als ik er een schets bij maakte. Bij biologie tekende ik het hele menselijk lichaam. Niet om aan te zien, maar ik onthield het wél.” Thuis maakte ze zelfs een grote muurschildering: een enorme kop van zichzelf. Haar moeder zag het talent toen nog niet zo. “Kunst maken werd thuis en in Suriname niet echt gestimuleerd. In Nederland gebeurt dat op scholen veel meer.”
Creativiteit zat er dus al in, al noemde ze het toen nog niet zo. Ze was veel met muziek bezig: drummen, zingen, dansen. Gewoon omdat ze ervan hield. Haar moeder was wél muzikaal: ze speelde orgel, zong in het groepje Capelca’s en reisde jarenlang door Nederland voor optredens.
Wonny groeide op in een gezin met vijf kinderen. “Mijn vader was niet creatief, absoluut niet handig”, zegt ze met een glimlach. Maar het maken zit wel in de familie: haar zus bracht onlangs een kinderboek uit, en haar eigen kinderen zijn allebei creatief. Haar dochter maakt keramieken vaasjes, potjes, bakjes en dat niet onverdienstelijk.
Ook haar man Elvis is ondernemend en creatief. Hij schreef de autobiografie ‘Lopen over de rode loper’ en runt in Zoetermeer de Biekman Food Company, gespecialiseerd in Surinaamse producten zoals bakkeljauw en pommarinade.
Met spoed naar Nederland
In de zomer van 1975, vlak voor de Surinaamse onafhankelijkheid, verhuisde de bijna 15‑jarige Wonny met haar familie naar Nederland. Niet uit keuze, maar uit nood. Haar vader had ernstig nierfalen en zonder nierdialyse, in Suriname toen niet beschikbaar, had hij nog maar twee weken te leven. “We moesten met spoed weg. Mijn ouders wilden eigenlijk in Suriname blijven, maar het kon niet anders”, legt Wonny uit.
Het gezin belandde eerst in Amsterdam, daarna volgden Katwijk, Den Haag en Delft. In Delft woonde Wonny samen met haar man in een kraakpand boven het familiehuis. Ze volgde daar een lerarenopleiding en haalde in 1986 haar tweedegraads bevoegdheid biologie en gezondheidskunde.
Na de koop van een huis kwam Wonny in Zoetermeer terecht en daar woont ze inmiddels al 34 jaar. “Ik voel me echt een Zoetermeerse”, zegt ze vrolijk. “Maar de roep van mijn geboorteland blijft. Die heeft mijn interesse in geschiedenis en mensen waarschijnlijk alleen maar versterkt.”
 |
 |
 |
Stamboomonderzoeker met een missie
Na haar lerarenopleiding begon Wonny in een jongerencentrum als sociaal cultureel werker. In haar vrije tijd begeleidde ze sport- en spelactiviteiten, en dat leidde tot haar eerste grote baan: sportconsulent bij de Haagse Raad voor Sport en Recreatie. “Dat heb ik acht jaar gedaan”, vertelt Wonny. Daarna maakte ze de overstap naar de Gemeente Den Haag, waar ze jarenlang werkte als arbeidsdeskundige.
Naast haar werk hield Wonny zich ruim 40 jaar bezig met stamboomonderzoek. Ze bouwde een uitgebreide genealogie van de familie Stuger, waarin ze de complexe geschiedenis van haar voorouders vastlegt.
“Mijn grote passie is het naspeuren van afstamming en verwantschap”, aldus Wonny. Die passie begon bij haar vader, die trots was op de naam Stuger en meer wilde weten over de herkomst. Wonny ging met hem naar de Koninklijke Bibliotheek, waar ze boeken voorlas en steeds dieper in de familiegeschiedenis dook.
Tijdens haar onderzoek stuitte Wonny op verrassende feiten, ook over het slavernijverleden. Wat haar vooral opviel: de levensverhalen ontbraken. “Er zijn zoveel helden in mijn familie die nooit ontdekt zijn. Gewone mensen die heldendaden hebben verricht. In Suriname hoorde je vaak andere verhalen, daar werden deze helden rebellen genoemd”, legt Wonny uit. Die misrepresentatie raakte haar. Daarom begon ze de verhalen op te schrijven, zodat ze niet verloren gaan. “Door het opschrijven van de familie levensverhalen blijft een stukje geschiedenis behouden voor het nageslacht. Namen komen weer tot leven. Ik heb mijn stamboom ook in mijn allereerste schilderij vastgelegd.”
Levensverhalen die geschiedenis tastbaar maken
Wonny heeft inmiddels meerdere biografische boeken op haar naam staan, waarin Surinaamse levensverhalen centraal staan. In elk werk verweeft ze persoonlijke perspectieven met bredere thema’s als geschiedenis, identiteit en de invloed van koloniale erfenissen
Tot haar bekendste titels behoren AP – Het leven van Wally Kamp. uit Paramaribo (2020) en
Ongestreken Hemd – Het levensverhaal van Lachmipersad Ramautar (2017). Het boek AP – Het leven van Wally Kamp uit Paramaribo werd uitgegeven door Stichting Wiesje, opgericht door Gerda Havertong. De stichting zet zich in voor mensen met dementie in Suriname. De opbrengst én de aandacht rondom het boek dragen direct bij aan hun missie.
Naast schrijven treedt Wonny op als adviseur Surinaamse kunst en cultuur. Daarmee slaat ze een brug tussen haar Surinaamse roots en de Nederlandse kunstwereld. Ze helpt verhalen, makers en tradities zichtbaar te maken.
Een late start die meteen raak was
Wonny begon pas op haar vierenveertigste serieus met schilderen. Tijdens haar archiefonderzoek merkte ze dat ze gezichten en sfeer miste bij de verhalen die ze bestudeerde. “Na een paar tekenlessen ontdekte ik toevallig dat ik het in de vingers had”, aldus een lachende Wonny.
Haar schilderstijl is kleurrijk, expressief en exotisch, met veel rood, geel en blauw. Surinaamse invloeden zie je terug in de thema’s, kleding en sfeer. Het zijn figuratieve werken waarin de tropische warmte bijna van het doek afkomt, vaak met de vrouw als centraal onderwerp.
“Ik koos voor een impressionistische stijl om mijn verhaal te vertellen. Acryl werkt voor mij het fijnst”, gaat Wonny verder. Om meer te leren over materialen volgde ze lessen bij het CKC, maar het grootste deel leerde ze zichzelf aan. “Ik noem mezelf overwegend autodidact. En ik leer nog steeds.”
In haar werk duiken traditionele Surinaamse scènes op, maar ook markante figuren uit de jazzwereld. Vroeger schilderde ze vaak naakten. “De naakte zwarte vrouw fascineert me. Ik schilder haar vaak van achteren, want ik ben gek op billen en het schildert ook makkelijk. Surinaamse vrouwen hebben mooie billen, dja dja uma noem ik ze”, aldus Wonny. “Vrouwen met een sensuele, krachtige, ronde uitstraling.” Wonny schildert ook vaak simpelweg omdat iets haar raakt. Een foto, een gezicht, een sfeerbeeld, zodra iets haar aandacht pakt, wordt het een mogelijk nieuw tafereel. Ze zet het dan op het doek, begint te werken en laat het beeld langzaam ontstaan. Het proces is intuïtief, direct en persoonlijk: zien, voelen, schilderen.
 |
 |
 |
Kunstenaar met eigen podium
Wonny exposeert haar werk al jaren, binnen én buiten Zoetermeer in verschillende ruimtes en kleine cafeetjes. Ze was lid van het kunstenaarscollectief Ateliers 1819, dat zich inzet voor beeldend kunstenaars in Rokkeveen. Via dit collectief hing haar werk regelmatig in het voormalig NH Hotel Zoetermeer, en ook de KunstRotonde aan de Tintlaan toonde een tijd lang een schilderij van haar: een krachtig portret van de overleden gitaarvirtuoos Sigi Cederboom.
Inmiddels maakte Wonny zo’n 170 grote schilderijen, de kleine pareltjes niet eens meegerekend. Tegenwoordig organiseert ze haar exposities vooral in haar eigen Atelier Leramant aan huis én in haar tuin. Tijdens die dagen verandert haar tuin in een tropische openluchtgalerie, vol kleur, warmte en Surinaamse sfeer. Bekende exposities daar waren onder andere: De Verrijking, Manspassie, Vrijenblij en Until the Fat Lady Sings. Ze nam daarnaast deel aan de beeldende kunst-en-kerk expositie Feest van de Geest in zowel 2021 als 2026, exposeert regelmatig bij KetiKoti-vieringen en geeft af en toe schilderworkshops met eten, voegt Wonny lachend toe.
 |
 |
 |
Tussen schilderen en familieverhalen
Wonny werkt op dit moment aan een bijzonder project: een schilderij voor een nieuw te openen huis in Suriname, op verzoek van de initiatiefnemer. Toch schildert ze de laatste tijd minder, omdat haar aandacht vooral uitgaat naar het schrijven van boeken over familiegeschiedenissen.
“Als je met stamboomonderzoek bezig bent, hoor je zoveel familieverhalen. Ik vind het geweldig om die op te schrijven en mensen te bevragen over hun geschiedenis”, zegt Wonny. Het vastleggen van die verhalen geeft haar energie en het schilderen mag daarom even wachten. “Het schilderen komt later wel weer”, besluit Wonny. Haar toekomstwens staat al vast: nog betere portretten maken, waarin haar liefde voor kleur, identiteit en Surinaamse warmte samenkomt.
Voor meer informatie over Wonny Stuger zie haar website en facebookpagina. Wonny nomineert graag Ro Halfhide als een van de volgende in deze rubriek.
Foto’s en copyrights Wonny Stuger: Adam’s keuze, Mama Afrika, Bossie Rodina, Ilanga, 3 Sisa’s
Tekst Christ van Gestel
Overzicht Kunstenaar in Beeld
Alle Zoetermeerse kunstenaars die in onze vaste rubriek: ‘Kunstenaar in Beeld’, aan bod zijn gekomen kunt u hier terugvinden: Overzicht Kunstenaars in beeld.
Elke dag het Zoetermeerse nieuws in uw mailbox? Blijf op de hoogte van het laatste Zoetermeerse nieuws en meldt u aan voor onze nieuwsbrief!
