Op donderdag 23 april maakte wethouder Jan Iedema bekend afscheid te nemen van het college van Zoetermeer en niet meer door te gaan voor een derde periode. Een portret van een bevlogen wethouder: VVD-prominent Jan Iedema.
De veelzijdige route van Jan Iedema
Jan Iedema (1972) is geboren en opgegroeid in Venlo. “Ik heb Drentse ouders”, begint Jan vlot te vertellen. “Mijn vader kon in Venlo een baan krijgen op de Analistenschool.” Jan kijkt met veel plezier terug op zijn jeugd: een tijd vol vrijheid en mooie herinneringen. Tot 1990 woonde hij in Venlo, maar toen voelde hij dat het tijd was om verder te gaan. Volgens Jan zelf was hij er simpelweg aan toe om te vertrekken.
De jongensjaren als onstuitbare doener
Als kind zat Jan nooit stil. Hij was altijd ergens mee bezig, altijd met de handen uit de mouwen. School ging hem makkelijk af, misschien wel té makkelijk, waardoor hij zich regelmatig verveelde. En als Jan zich verveelde, dan ging hij dingen maken, bedenken of organiseren. Op de lagere school startte hij zelfs zijn eigen dagblad: Dagblad De Vrije Golfslag. Een typisch Jan‑project, want eigenzinnig en vrij van geest was hij toen al. “Ik hield er niet van als mensen mij oplegden wat ik moest denken, dat heb ik van thuis meegekregen”, vertelt Jan rustig verder. “Daar is het eerste zaadje geplant om me overal mee te bemoeien.”
Ook op de middelbare school was Jan overal bij betrokken. Clubjes, activiteiten, projecten: Jan dook overal in. “Ik was met van alles bezig en kan nog steeds niet goed stilzitten”, vervolgt Jan met een glimlach.
Van supergeleiding tot strategie
Jan is nooit bang geweest om van koers te veranderen. Na het VWO aan de RSG Den Hulster koos hij op zijn achttiende vol idealisme voor Technische Natuurkunde aan de Universiteit Twente. “Ik wilde afstuderen in supergeleiding en ook het energieprobleem gaan oplossen”, geeft Jan aan. Maar al snel merkte hij dat dit pad niet bij hem paste. Na een jaar maakte hij een scherpe bocht richting Bestuurskunde, met een specialisatie in Financieel Management & Organisatiesociologie. “Bij natuurkunde is alles zó: je mag het beschrijven, maar je mag er niets van vinden. In bestuurskunde mag je overal wat van vinden: en ik vind overal wat van”, zegt Jan met een grijns. “En dat ben ik de rest van mijn leven blijven doen.”
In 1997 studeerde hij af. Niet zuinig, maar gulzig. “Ik heb zoveel mogelijk vakken en bijvakken gedaan die maar konden. Maar wel op een relaxte manier”, verklaart Jan. Zijn studententijd was meer dan studeren alleen: “We hadden daar een cultureel vriendenclubje: De Asperges. Ik ben daar echt volwassen geworden en heb héél veel lol gehad in de studentenstad.”
Tijdens zijn afstuderen belandde Jan in Den Haag — en bleef er hangen. Later volgde hij aan Nyenrode nog een MBA Public Governance, waarin hij zich specialiseerde in veranderstrategie en cum laude afstudeerde.
De bouwer met opgestroopte mouwen
Jan staat bekend om zijn aanpakmentaliteit: mouwen opstropen, dóórpakken en niet bang zijn om buiten de gebaande paden te werken. Mensen verbinden en samen de schouders eronder zetten:
het is zijn natuurlijke manier van werken. Die houding loopt als een rode draad door zijn loopbaan.
Jan vertelt dat veel dingen hem ‘gewoon overkwamen’. Na zijn afstuderen wist hij niet precies wat hij wilde worden en juist dat onbekende maakte hem nieuwsgierig. Die nieuwsgierigheid bracht hem langs verschillende rollen en sectoren, telkens gedreven door dezelfde energie: aanpakken, ontdekken en vooruit.
Jan’s carrière begon als rijksambtenaar bij het Ministerie van Onderwijs en later bij CFI (nu DUO). Daarna maakte hij de overstap naar de consultancywereld bij Ordina. Maar het ondernemerschap lonkte: Jan startte zijn eigen consultancybedrijf in ICT, Financiën en Organisatieverandering, én een communicatiebureau. “In die tijd heb ik ook een boek geschreven over presentatievaardigheden,” zegt Jan nuchter alsof het de normaalste zaak van de wereld is.
In dezelfde periode werd Jan politiek actief. “Ik dacht als kind al: waarom moeten anderen voor mij bepalen wat leuk is? Dat wil ik zelf,” vertelt hij. Zijn vrouw herinnerde hem er regelmatig aan: wanneer ga je er iets mee doen? En dat deed hij. In 2014 werd hij fractievoorzitter van de VVD en kreeg hij de kans om wethouder te worden: een rol die perfect past bij zijn profiel als bouwer, verbinder en iemand die verantwoordelijkheid niet uit de weg gaat.
Hard werken zit in de DNA
Jan woont al ruim 23 jaar met Petra en hun twee kinderen in de Leyens. Dat gezamenlijke aanpakken zit diep in hem verankerd. “Dat samen de schouders ergens onder zetten heb ik van mijn ouders en vooral van mijn vader”, geeft Jan aan.
Zijn vader was een echte onderwijsman: overdag voor de klas, ’s avonds lesgeven aan volwassenen, en tussendoor zichzelf blijven bijscholen. Dat harde werken, of zoals Jan het zelf noemt, ‘kneiterhard werken’, kreeg hij thuis met de paplepel ingegoten. Het verklaart zijn eigen tomeloze energie en zijn neiging om altijd de handen uit de mouwen te willen steken. Niet alleen figuurlijk, maar tegenwoordig ook letterlijk, want Jan is verantwoordelijk voor meerdere bouwprojecten in de stad.
Die gedrevenheid heeft Jan duidelijk doorgegeven. Roos en Stijn zijn net als hun vader altijd bezig, nieuwsgierig, nieuwe dingen aan het ontdekken en vaardigheden aan het leren. Jan kijkt er zichtbaar trots naar. “Ik heb toch iets doorgegeven,” zegt hij met een tevreden glimlach.
Daarnaast heeft hij één vaste passie: LP’s verzamelen. Hij begon ermee rond zijn veertiende en is er nooit mee gestopt. Zelfs niet toen bijna niemand nog platen wilde. Inmiddels staat zijn collectie op zo’n 6000 albums. Zijn focus is helder én eigenzinnig: hij wil alle LP’s uit zijn geboortejaar 1972 bij elkaar krijgen. Een bijna onmogelijke missie, maar precies dat maakt het voor Jan interessant.
Acht jaar bouwen aan Zoetermeer
Wanneer Jan Iedema in 2018 toetreedt tot het college van B&W, begint hij als wethouder P&O, Onderwijs en Economie. Maar al snel groeit zijn portefeuille stevig mee met de ontwikkelingen in de stad. In de jaren die volgen krijgt hij onder meer Financiën, Economische Zaken, Stedelijke Ontwikkeling en Innovatie onder zijn hoede. Na het vertrek van twee collega‑wethouders kwamen daar ook Kunst & Cultuur, grondzaken en het project De Boerderij bij. Daarnaast fungeert Jan als wijkwethouder voor uiteindelijk vijf wijken: Binnenstad, Dorp, Driemanspolder, Noordhove en Palenstein. Ook vervult hij diverse nevenfuncties bij verschillende organisaties.
Met die brede ervaring is hij inmiddels de nestor van het college. “In het begin was het zoeken”, zegt Jan terugkijkend. “Ik heb pieken en dalen meegemaakt, maar vooral veel plezier gehad. Het was fantastisch.” Zijn glimlach laat zien dat hij het meent.
Tijd voor een nieuwe fase
Een derde termijn zit er niet in. Na acht intensieve jaren kiest Jan bewust voor een stap terug. “Ik heb me met hart en ziel ingezet als wethouder, maar nu is het tijd voor verandering”, zegt hij nuchter. Volgens hem is dit het juiste moment om ruimte te maken voor een nieuwe generatie bestuurders.
Jan hoeft niet lang na te denken over de resultaten waar hij het meest trots op is. Bovenaan staat het doorbreken van de impasse rond de nieuwe wijk Entree, een dossier dat jarenlang muurvast zat. Ook het weer op gang brengen van de vele woningbouwprojecten en het voorwerk voor de Entree ziet hij als een belangrijke mijlpaal. En dan is er nog zijn ‘kindje’: het Dutch Innovation Park, dat zich de afgelopen jaren stevig heeft ontwikkeld als plek voor talent, technologie en innovatie. “En kijk eens naar de economische groei die Zoetermeer de laatste jaren heeft doorgemaakt”, zegt Jan zichtbaar tevreden.
Andere successen waren de gekleurde elektriciteitshuisjes in de stad en het project Open Hiring, een vernieuwende methode om mensen zonder sollicitatieprocedure aan administratieve functies te helpen. De proef verliep boven verwachting goed, en Jan kijkt daar met veel voldoening op terug.
De ontmoetingen die blijven hangen
Wat hij het meest gaat missen? Zonder twijfel de gesprekken met inwoners en de mensen die mij steeds hebben ondersteund. “Juist in die ontmoetingen zit de kern van mijn werk,” legt Jan uit. Of
het nu ging om ouders in nood, participatieavonden of gesprekken met ondernemers: het directe contact met mensen gaf zijn werk betekenis. Samen bouwen aan de stad en het verbinden van mensen: dat is voor Jan altijd de rode draad geweest in zijn wethouderschap. En precies dat neemt hij mee als waardevolle herinnering.
Jan over stijl, politiek en toekomst
De blauwe bril van Jan is inmiddels bijna een begrip op zichzelf. Het verhaal erachter is verrassend eenvoudig. “Toen ik veertig werd, ging mijn zicht achteruit en moest ik aan de bril”, vertelt hij. “Ik wilde een hip montuur en enige ijdelheid is mij niet vreemd, dus zocht ik iets waar ik er ook leuk mee uitzie.”
Jan vond zijn perfecte match bij Theo, een Belgische ontwerper uit Antwerpen. Op het montuur staat de stadskaart van Antwerpen. Jan lacht: “De bril is bekender dan ik.”
Toekomst
In maart 2026 begon Jan nog als verkenner voor de coalitievorming in Wassenaar. Met zijn bestuurlijke ervaring werd hij gezien als een verbindende factor in het proces. “Het was een tijdelijke klus. De gesprekken zijn afgerond en de bevindingen zijn aan de gemeenteraad voorgelegd”, aldus Jan. 25 juni was zijn laatste dag. De verhuisdozen zijn gevuld. Wat daarna komt, houdt hij bewust open. “Ik ga eerst deze komende zomer genieten, onthechten en om alle herinneringen te laten opborrelen.” Maar zijn interesses zijn bekend: concerten en evenementen bezoeken, podcasts over whisky maken en plaatjes draaien tijdens Friday Night Music Nerd Night, hoewel Jan aangeeft: hobby’s zijn hobby’s en die moeten zo blijven. “Wat er later ook op mijn pad komt, ik stort me er dan met volle energie op. Maar er zijn nog geen plannen”, rondt Jan af. Een officieel afscheid van de gemeente volgt op 1 juli, dan neemt Jan afscheid samen met collega-wethouder Bouke Velzen.
Tekst: Christ van Gestel
Foto's: J. Iedema, gem Zoetermeer, Zoetermeer Actief
Elke dag het Zoetermeerse nieuws in uw mailbox? Blijf op de hoogte van het laatste Zoetermeerse nieuws en meldt u aan voor onze nieuwsbrief!
