
De betekenis van de Zoetermeerse straatnamen is vaak zeer uiteenlopend. In Straat in beeld gaan wij op zoek naar de informatie achter het blauwe bordje bij u in de straat. Deze week de Bachrode in de wijk Buytenwegh.
![]() |
![]() |
De Bachrode is vernoemd naar de componist Johann Sebastian Bach, geboren in het Duitse Eisenach op 21 maart 1685. Hij was een componist van barokmuziek, organist, klavecinist, violist, muziekpedagoog en dirigent. Hij wordt door de meeste muziekwetenschappers beschouwd als één van de grootste en invloedrijkste componisten uit de geschiedenis van de klassieke muziek.
Hij kreeg al op zeer jonge leeftijd vioolles van zijn vader Johann Ambrosius Bach. Op de Latijnse school volgde hij later muziekonderwijs bij cantor Andreas Christian Dedekind. Op negenjarige leeftijd werd hij wees en kwam hij terecht in het gezin van zijn oudste broer Johann Christoph Bach III, die kerkorganist was in het stadje Ohrdruf. Die merkte het bijzondere muzikale talent van de jonge Johann Sebastian op en bracht zijn jongste broer de beginselen van het muziekmaken bij, vooral wat betreft het bespelen van het orgel en het klavier. In deze periode begon Bach ook met componeren. Hierbij dienden composities van andere meesters, afkomstig uit de muziekverzameling van zijn oudste broer, als voorbeelden.
Toen Bach een jaar of vijftien was, kreeg hij een beurs om 3 seizoenen op het Michaelislyceum in Lüneburg te studeren.
In 1703 werd Bach benoemd als organist van de Neue Kirche in Arnstadt en in 1707 maakte hij de overstap naar de Blasiuskirche in Mülhausen. Dat was ook de eerste keer dat hij zelfstandig ging wonen en op zijn 22e trouwde hij met zijn achternicht, Maria Barbara Bach. Met haar zou hij 7 kinderen krijgen, maar zij stierf al jong, op 35-jarige leeftijd. Het jaar na haar dood trouwde Bach met Anna Magdalena Wilcke en kreeg met haar nog eens 13 kinderen. Van deze in totaal 20 kinderen zijn er echter 10 op jonge leeftijd overleden. Van de kinderen die overleefden, werden er later vier ook bekend als componist; hun namen zijn Carl Philipp Emanuel, Wilhelm Friedemann, Johann Christoph Friedrich, en Johann Christian.
Veel van zijn muziek schreef Bach voor de Lutherse Kerk. Van de overgeleverde motetten zijn vooral Der Geist hilft unsrer Schwachheit auf en Jesu, meine Freude bekend. Zijn vele cantates componeerde hij voor de reguliere zondagsdiensten buiten de vastentijd; de Johannes-Passion en de Matthäus-Passion waren bedoeld voor speciale diensten op respectievelijk Witte Donderdag en Palmzondag. De Matthäus Passion werd voor het eerst uitgevoerd in 1727. De barokke Passion is een zeer uitgebreide cantate (ook wel oratorium genoemd), met als basistekst het lijdensverhaal van Christus als genoteerd door een van de evangelisten en aangevuld met eigentijdse gedichten en kerkliederen.
Bach had vanaf 1747 een oogziekte, gevolg van ouderdomsdiabetes. Aan het eind van de lente van 1749 kreeg Bach een beroerte, waarna ging zijn gezichtsvermogen snel achteruitging. In 1750 besloot Bach zich te laten opereren. De operatie mislukte echter, waardoor Bach uiteindelijk volledig blind werd.
Op 18 juli 1750 kreeg Bach volkomen onverwacht zijn gezichtsvermogen weer terug, maar een paar uur later werd hij getroffen door een beroerte. Hij overleed tien dagen later aan de gevolgen daarvan en werd drie dagen later anoniem begraven op het kerkhof van de Johanneskerk van Leipzig. De precieze plek van zijn graf werd echter al snel vergeten. In 1894 werd de Johanneskerk uitgebreid en gerenoveerd, waardoor een deel van het kerkhof moest worden geruimd. Er werden pogingen gedaan Bachs stoffelijke resten terug te vinden en uiteindelijk werd er in de buurt van de locatie een skelet gevonden, dat in de kerk werd herbegraven. Nadat de Johanneskerk in de Tweede Wereldoorlog was verwoest, werd Bach in 1950 opnieuw herbegraven in de Thomaskerk. Tot op heden bestaat er echter twijfel of de stoffelijke resten werkelijk van Bach zijn.
Foto boven: Bach, https://commons.wikimedia.org/wiki/Johann_Sebastian_Bach
Foto midden: de Thomaskirche, wikimedia commons
Foto onder: het graf van Johann Sebastian Bach, https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Grave_of_Johann_Sebastian_Bach_Leipzig_02.JPG
Foto's straat: Hans Heemskerk
Tekst: Vera Voogt
Zie voor een overzicht van alle straten: Straat in beeld


